Szkoły Europejskie

SZKOŁY EUROPEJSKIE

Rozróżniamy dwa typy szkół prowadzących edukację europejską w państwach członkowskich Unii Europejskiej:

  • Szkoły Europejskie
  • Akredytowane Szkoły Europejskie

Szkoły Europejskie są oficjalnymi instytucjami edukacyjnymi kontrolowanymi wspólnie przez rządy państw członkowskich Unii Europejskiej. Zapewniają wielojęzyczną i wielokulturową edukację dzieciom, których rodzice są zatrudnieni w instytucjach i agencjach Unii Europejskiej. Wspólnymi organami Szkół Europejskich są:

  • Rada Zarządzająca – w skład której wchodzą przedstawiciele na szczeblu ministerialnym każdego z państw członkowskich, upoważnieni do zaciągania zobowiązań w imieniu rządu danego państwa,
  • Sekretarz Generalny – reprezentuje Radę Zarządzającą i jest wybierany co trzy lata,
  • Rady Wizytatorów – jedna do spraw szkoły podstawowej i przedszkola, a druga do spraw szkoły średniej.

O otwarciu Szkoły Europejskiej decyduje Rada Zarządzająca Szkół Europejskich  w uzgodnieniu z państwem, na terenie którego będzie mieściła się szkoła. Podstawę prawną funkcjonowania Szkół Europejskich stanowi Konwencja o statucie Szkół Europejskich sporządzona w Luksemburgu dnia 21 czerwca 1994 r. (Dz. U. z 2005 r. Nr 3, poz. 10), do której Polska przystąpiła z dniem 31 sierpnia 2004 r. Obecnie funkcjonuje 13 Szkół Europejskich.

Nazwa Szkoły EuropejskiejKrajRok założeniaAdres strony www
Szkoła Europejska Luksemburg ILuksemburg1953www.euroschool.lu
Szkoła Europejska Bruksela IBelgia1958www.eeb1.eu
Szkoła Europejska MolBelgia1960www.esmol.net
Szkoła Europejska VareseWłochy1960www.eurscva.eu
Szkoła Europejska KarlsruheNiemcy1962www.es-karlsruhe.eu
 Szkoła Europejska Bergen Niderlandy1963www.esbergen.eu
Szkoła Europejska Bruksela II Belgia1974 www.eeb2.eu
Szkoła Europejska Monachium Niemcy1977 www.esmunich.de
Szkoła Europejska Bruksela III Belgia1999 www.eeb3.eu
Szkoła Europejska Alicante Hiszpania2002 www.escuelaeuropea.org
Szkoła Europejska Frankfurt Niemcy2002 www.esffm.org
Szkoła Europejska Luksemburg II Luksemburg2004 www.eel2.eu
Szkoła Europejska Bruksela IV Belgia2007 www.eeb4.eu

AKREDYTOWANE SZKOŁY EUROPEJSKIE

Szkoły akredytowane zostały utworzone w celu umożliwienia wielojęzycznej i wielokulturowej edukacji dzieciom (kategorii I) pracowników agencji Unii Europejskiej w krajach, gdzie nie funkcjonują Szkoły Europejskie. Istnienie szkoły jest związane z obecnością agencji lub innej instytucji Unii Europejskiej w kraju, w którym ulokowana jest szkoła. Szkoły akredytowane są powiązane z systemem Szkół Europejskich Umową o akredytacji i współpracy. Koszty administrowania i funkcjonowania szkoły pokrywa państwo, na terenie którego znajduje się szkoła. Poniżej wykaz Akredytowanych Szkół Europejskich, które obecnie funkcjonują.

Nazwa szkołyKrajAdres strony www
European School of Brussels-ArgenteuilBelgiawww.eeba.be
European School CopenhagenDaniawww.europaskolen.sag.dk
Tallinn European SchoolEstoniawww.est.edu.ee
European School HelsinkiFinlandiawww.esh.fi
Ecoleeuropéenne de StrasbourgFrancjawww.ee-strasbourg.eu
Ecoleinternationale Provence Alpes Côte d’Azur à ManosqueFrancjawww.ecole-internationale.ac-aix-marseille.fr
Ecoleeuropéenne Lille MétropoleFrancjawww.ecole-europeenne.etab.ac-lille.fr
European School Paris La DéfenseFrancjawww.ee-parisladefense.ac-versailles.fr/en
School of European Education HeraklionGrecjawww.seeh.eu
Centre for European Schooling DunshaughlinIrlandiawww.europeanschooling.eu
EcoleinternationaleDifferdange and Esch s/AlzetteLuksemburgwww.eidd.lu
Ecoleinternationale Edward Steichen (Clervaux)Luksemburgwww.lesc.lu
LënsterLycée International School (Junglinster)Luksemburgwww.lensterlycee.lu
Ecoleinternationale de Mondorf-les-BainsLuksemburgwww.eimlb.lu
Europese School Den Haag Rijnlands LyceumNiderlandywww.europeanschoolthehague.nl
EuropäischeSchuleRhein Main, Bad VilbelNiemcywww.es-rm.eu
European School, LjubljanaSłoweniaeslj.sclj.si/en
Scuola per l’Europa di ParmaWłochywww.scuolaperleuropa.eu
Scuolaeuropea di BrindisiWłochywww.europeanschoolbrindisi.eu
Europa School UKWielka    www.europaschooluk.org
 Brytania

ORGANIZACJA NAUCZANIA

Misją Szkół Europejskich jest rozwijanie w uczniach poczucia wspólnoty z innymi Europejczykami przy jednoczesnej pełnej akceptacji swojej odrębności narodowej i kulturowej. Ma temu służyć organizacja nauczania. Przebywając w środowisku międzynarodowym i wielokulturowym dzieci mają prawo do nauki języka ojczystego z poszanowaniem własnych tradycji i jednocześnie mając poczucie wspólnoty z innymi kolegami w ramach Zjednoczonej Europy. Uczniowie tej samej narodowości uczą się w tzw. sekcji. W większości Szkół Europejskich funkcjonuje sekcja angielska, francuska i niemiecka. Pozostałe sekcje są tworzone dopiero wtedy, gdy jest wystarczająco duża liczba uczniów jednej narodowości. Stąd też Szkoły Europejskie różnią się liczbą sekcji. Sekcja polska funkcjonuje w Szkole Europejskiej Bruksela I oraz w Szkole Europejskiej Luksemburg I. W pozostałych szkołach polskie dzieci są uczone języka polskiego, jako ojczystego, natomiast uczęszczają do sekcji językowej wybranej przez rodziców. Zapisy do Szkół Europejskich odbywają się bezpośrednio w szkołach.

Do Szkoły Europejskiej, oprócz uczniów – dzieci pracowników instytucji i agencji europejskich oraz pracowników stałych przedstawicielstw państw członkowskich przy Unii (uczniowie kategorii I) uczęszczają również dzieci pracowników innych instytucji międzynarodowych oraz ambasad. Przyjmowane są również dzieci zamieszkujące na stałe w danym mieście lub regionie. Nauka uczniów kategorii I jest bezpłatna, natomiast za naukę pozostałych dzieci Szkoły Europejskie pobierają opłatę.

W skład Szkoły Europejskiej wchodzi:

  • dwuletnie przedszkole,
  • pięcioletnia szkoła podstawowa,
  • siedmioletnia szkoła średnia.

Obecnie we wszystkich Szkołach Europejskich uczy się 754 polskich uczniów, przy czym 395 uczniów w Szkole Europejskiej Bruksela I, zaś 227 uczniów w Szkole Europejskiej Luksemburg I (stan na dzień 12.10.2020 r.).

PRZEDSZKOLE

Do przedszkola uczęszczają dzieci w wieku 4 – 5 lat. Zajęcia prowadzone są w języku ojczystym. Kontakt dzieci z różnych narodowości (sekcji) jest zapewniony w chwilach rekreacji i zabaw.

SZKOŁA PODSTAWOWA

Do szkoły podstawowej uczęszczają uczniowie w wieku 6 – 10 lat. W sekcji językowej uczniowie uczą się w języku ojczystym. Od klasy pierwszej obowiązkowa jest nauka jednego z języków urzędowych: francuskiego, angielskiego lub niemieckiego do wyboru. Lekcje języków obcych odbywają się w grupach mieszanych narodowościowo i zawsze prowadzone są przez nauczycieli, dla których dany język jest językiem ojczystym. Od klasy trzeciej do piątej uczniowie realizują przedmiot – godziny europejskie – prowadzony w wybranym języku obcym. Celem tych zajęć, prowadzonych w grupach mieszanych narodowościowo, jest budowanie świadomości europejskiej. Wszystkie zajęcia, niezależnie od języka wykładu, są realizowane według programów nauczania opracowanych przez wizytatorów do spraw szkoły podstawowej i przedszkola, zatwierdzonych przez Radę Zarządzającą. Programy nauczania dostępne są na stronie Biura Sekretarza Generalnego Szkół Europejskich www.eursc.eu.

SZKOŁA ŚREDNIA

Do szkoły średniej uczęszczają uczniowie w wieku 11 – 17 lat. W sekcji językowej nauczanie matematyki, biologii, chemii i fizyki odbywa się w języku ojczystym. Natomiast zajęcia lekcyjne z takich przedmiotów jak geografia, sztuka, muzyka, historia, filozofia, informatyka i wychowanie fizyczne prowadzone są w grupach mieszanych narodowościowo w jednym z języków urzędowych: angielskim, francuskim lub niemieckim. Począwszy od klasy pierwszej szkoły średniej wszyscy uczniowie obowiązkowo rozpoczynają naukę trzeciego języka, a od klasy czwartej mogą rozpocząć naukę czwartego języka. Uczniowie mogą uczyć się również łaciny i greki. Wszystkie zajęcia, niezależnie od języka wykładu, są realizowane według programów nauczania opracowanych przez wizytatorów do spraw szkoły średniej, zatwierdzonych przez Radę Zarządzającą. Programy nauczania dostępne są na stronie Biura Sekretarza Generalnego Szkół Europejskich http://www.eursc.eu.

UCZNIOWIE BEZ SEKCJI JĘZYKOWEJ – SWALS

Uczniowie uczęszczający do Szkoły Europejskiej, w której nie funkcjonuje ich sekcja językowa są zapisywani do sekcji angielskiej, francuskiej lub niemieckiej i mają prawo do nauki języka ojczystego, o ile szkoła posiada w pełni wykwalifikowanego nauczyciela.

MATURA EUROPEJSKA

Pełny cykl szkoły średniej kończy się Maturą Europejską, do której uprawnieni są uczniowie, którzy ukończyli dwie ostatnie klasy Szkoły Europejskiej. Absolwent otrzymuje dyplom ukończenia szkoły z ocenami składającymi się z dwóch części – ocenami za postępy w nauce w ciągu roku szkolnego i ocenami z maturalnych egzaminów ustnych i pisemnych. Przebieg egzaminów maturalnych jest monitorowany przez wizytatorów do spraw szkoły średniej.

Dyplomy EB (EuropeanBaccalaureate), wydawane przez Szkoły Europejskie zgodnie z Konwencją o statucie Szkół Europejskich są uznawane za równorzędne polskiemu świadectwu dojrzałości bez obowiązku przeprowadzania nostryfikacji. Albowiem zgodnie z art. 5 ust. 2 Konwencji o Statucie Szkół Europejskich posiadacze Matury Europejskiej uzyskanej w Szkole Europejskiej:

  • korzystają w swoim państwie pochodzenia ze wszystkich korzyści związanych z posiadaniem dyplomu lub świadectwa wydanego na zakończenie nauki w szkole średniej w tym kraju,
  • mogą ubiegać się o przyjęcie na każdą uczelnię działającą na terytorium każdego państwa członkowskiego, korzystając z takich samych praw jak osoby pochodzące z tego państwa i posiadające równoważne dokumenty.

Stosowne regulacje znajdują się także w prawodawstwie polskim. Zgodnie z art. 93 ust. 1 pkt 3 ustawy z dnia 7 września 1991 r.  o systemie oświaty (Dz. U. z 2020 r. poz. 1327) dyplomy EB (EuropeanBaccalaureate) wydane przez Szkoły Europejskie potwierdzają w Rzeczypospolitej Polskiej wykształcenie średnie oraz uprawnienie do ubiegania się o przyjęcie na studia wyższe.

NAUCZYCIELE

Nauczyciele pracujący w Szkołach Europejskich są skierowani przez ministrów edukacji swoich państw, po spełnieniu wymogów formalnych związanych z wykształceniem i doświadczeniem zawodowym. Muszą biegle władać przynajmniej jednym z języków urzędowych: angielskim, francuskim lub niemieckim. Nauczyciele przedmiotów nauczanych w grupach mieszanych językowo (przedmioty artystyczne, wychowanie fizyczne), pedagodzy szkolni oraz dyrektorzy szkół i ich zastępcy muszą władać biegle dwoma językami urzędowymi Szkół Europejskich.

Nauczyciel może zostać skierowany do pracy w Szkole Europejskiej na okres 2lat, z możliwością przedłużenia kontraktu do maksymalnie 9 lat. W szczególnie uzasadnionych sytuacjach kontrakt ten może zostać wydłużony o 3 lata.

Polscy nauczyciele skierowani przez Ministra Edukacji Narodowej do pracy w Szkołach Europejskich są zatrudniani przez Ośrodek Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą po przeprowadzeniu postępowania konkursowego. Informacje o naborze ogłaszane są na stronach internetowych: Ministerstwa Edukacji Narodowej, Ośrodka Rozwoju Polskiej Edukacji za Granicą, Ośrodka Rozwoju Edukacji, Centralnej Komisji Egzaminacyjnej, okręgowych komisji egzaminacyjnych oraz kuratoriów oświaty.

Obecnie do pracy w Szkołach Europejskich zostało skierowanych 40 nauczycieli, w tym jedna osoba na stanowisko kierownika Wydziału Matury Europejskiej w Biurze Sekretarza Generalnego oraz jedna osoba na stanowisko dyrektora Szkoły Europejskiej Bruksela II (stan na dzień 12.10.2020 r.).

Nadzór pedagogiczny nad polskimi nauczycielami zatrudnionymi w Szkołach Europejskich sprawuje Urszula Łączyńska – wizytator Szkół Europejskich.